Türkiye'nin zengin tarihi ve göz alıcı doğasıyla öne çıkan Erzurum ilinin en nadide köşelerinden biri olan Aziziye, binlerce yıllık medeniyet kalıntıları, tertemiz havası ve büyüleyici manzaralarıyla 2026 yılında da seyahatseverleri kendine çekiyor. Aziziye'de gezi planı yaparken "Gezilecek yerler nerede ve nasıl gidilir?" sorusuna yanıt arayanlar için Pulur Höyüğü, Söğütlü Balıklı Göl, Kuzgun Baraj Gölü, Aziziye Dede Korkut Parkı başta olmak üzere mutlaka görmeniz gereken en popüler 8 gezilecek yeri, 5 ana kategoride detaylı 2026 gezi rehberiyle bir araya getirdik.
2026 Aziziye Gezi Rehberi İçindekiler
- Tarihi ve Kültürel Miras & Antik Kentler: 4 kayıtlı mekan
- Doğal Güzellikler, Kanyonlar & Tabiat Parkları: 2 kayıtlı mekan
- Şehir Parkları & Rekreasyon Alanları: 2 kayıtlı mekan
Aziziye Tarihi ve Kültürel Miras & Antik Kentler
1. Pulur Höyüğü
Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler
1960'lı yıllarda Dr. Hamit Zübeyir Koşay ve Hermann Vary tarafından bilimsel kazıları yapılan Pulur Höyüğü, Erken Tunç Çağı mimarisinin Doğu Anadolu'daki en sağlam kerpiç duvarlı evlerini ve fırınlarını barındırır. Karaz kültürünün günlük yaşamına ve dinsel ritüellerine ışık tutan zengin maden ve seramik buluntuları vermiştir.
Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa
1.770 metre rakımda, Karasu mendereslerinin suladığı düzlükte yükselen 15 metre yüksekliğinde arkeolojik yerleşimdir.
Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti
- Giriş Ücreti: Ücretsizdir.
- Ziyaret Saatleri ve Günleri: Haftanın 7 günü gün doğumundan gün batımına kadar ziyaret edilebilir.
- Kurallar ve Güvenlik: Tescilli arkeolojik alandır; kültürel mirası koruma kurallarına uyulmalıdır.
- Tesis ve Olanaklar: Ömertepe köyünde temel ihtiyaç noktaları bulunur.
Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum
- Adres / Açık Konum: Ömertepe (Pulur) Mahallesi, Aziziye / Erzurum.
- Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Aziziye merkezine 12 km asfalt karayoludur.
- Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri: Aziziye ilçe otogarından kalkan Ömertepe dolmuşları ile mahalleye ulaşılabilir.
- Otopark Durumu: Höyük eteklerinde araç park imkanı vardır.
Bağlamsal Deneyim İpuçları (Arkeoloji)
- En İyi Fotoğraf Noktaları ve Kadrajlar: Höyüğün zirvesinden ovanın kıvrılan su kanalları ve gün batımı renkleri.
- Işık ve Çekim Saatleri: İkindi güneşi ve altın saat çekimleri.
- Yöresel Gastronomi Tavsiyeleri: Yayık ayranı ve köy çöreği.
2. Karaz Höyüğü
Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler
Dünya arkeoloji literatüründe 'Karaz Kültürü' (Erken Transkafkasya Kültürü) olarak tanımlanan, M.Ö. 4000 ile M.Ö. 2000 yılları arasındaki devasa uygarlığın tip yerleşimidir. 1942-1944 yıllarında Türk Tarih Kurumu adına Dr. Hamit Zübeyir Koşay başkanlığında yapılan kazılarda koyu gri ve siyah perdahlı spiral motifli Karaz çanak çömlekleri ile kutsal ocaklar gün ışığına çıkarılmıştır.
Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa
1.760 metre rakımda, Karasu Ovası'nın kuzey kenarında yükselen 16 metre yüksekliğinde, 200 metre çapında görkemli bir höyük tepesidir.
Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti
- Giriş Ücreti: Ücretsizdir.
- Ziyaret Saatleri ve Günleri: Haftanın 7 günü gün ışığında serbestçe incelenebilir.
- Kurallar ve Güvenlik: 1. Derece Arkeolojik Sit Alanıdır; kazı yapmak, taş ve toprak taşımak kanunen yasaktır.
- Tesis ve Olanaklar: Köy içinde bakkal, cami ve çeşme bulunmaktadır.
Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum
- Adres / Açık Konum: Kahramanlar (Eski Karaz) Mahallesi, Aziziye / Erzurum.
- Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Erzurum merkeze 16 km, Ilıca'ya 8 km mesafede asfalt köy yoludur; binek araca uygundur.
- Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri: Ilıca merkezden hareket eden Kahramanlar köy minibüsleri ile ulaşım sağlanır.
- Otopark Durumu: Köy meydanında ücretsiz açık park alanı vardır.
Bağlamsal Deneyim İpuçları (Arkeoloji & Tarih)
- En İyi Fotoğraf Noktaları ve Kadrajlar: Höyüğün katman siluetini ve arkasındaki Palandöken Dağları'nın panoramik zincirini içine alan geniş açı kadrajı.
- Işık ve Çekim Saatleri: Sabah erken saatler höyük konturlarını en belirgin kılan zamandır.
- Yöresel Gastronomi Tavsiyeleri: Köyde üretilen geleneksel Erzurum civil peyniri ve tereyağlı kete.
3. Alaca Köyü Şehitliği ve Anıtı
Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler
10 Mart 1918 tarihinde, 1. Dünya Savaşı'nın son evresinde geri çekilen Ermeni çeteleri tarafından kadın, çocuk ve yaşlı demeden acımasızca şehit edilen 278 masum Türk köylüsünün anısına inşa edilmiştir. Kazım Karabekir Paşa komutasındaki Türk ordusu köye girdiğinde karşılaştığı yürek dağlayan manzarayı anılarında derin acıyla aktarmıştır. Şehitlik ve anıt müze, vatan savunmasının ve çekilen çilelerin manevi simgesidir.
Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa
1.820 metre rakımda, köy girişinde yeşil çam ve servi ağaçlarıyla çevrili manevi bir tepe üzerindedir.
Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti
- Giriş Ücreti: Tamamen ücretsizdir.
- Ziyaret Saatleri ve Günleri: Haftanın 7 günü 24 saat ziyarete açıktır.
- Maneviyat & Ziyaret Adabı: Şehit kabirleri başında edeple durulmalı, dualar ve Fatihalar okunmalı, yüksek sesle konuşulmamalı ve sessizlik korunmalıdır.
- Tesis ve Olanaklar: Şehitlik anıtı, kitabeler, dinlenme bankları, çeşme ve anıt salonu.
Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum
- Adres / Açık Konum: Alaca Mahallesi Köy Girişi, Aziziye / Erzurum.
- Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Aziziye ilçe merkezine 12 km, Erzurum merkeze 30 km mesafede tamamen asfalt yoldur.
- Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri: Ilıca ilçe merkezinden Alaca köy minibüsleri kalkmaktadır.
- Otopark Durumu: Şehitlik kapısında 20 araçlık ücretsiz park yeri vardır.
Bağlamsal Deneyim İpuçları (Maneviyat & Saygı Adabı)
- Manevi Ziyaret Adabı: Vakar ve hürmetle şehitlerimize dua, Fatiha ve Yasin tilaveti.
- Belgesel & Saygılı Çekim: Eğlenceli özçekimler yapılmamalı, anıt kitabeleri saygıyla fotoğraflanmalıdır.
- Önemli Anma Günleri: 10 Mart Alaca Şehitlerini Anma Günü.
4. Gezköy Surp Minas Kilisesi
Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler
1790 yılında inşa edilmiş olan Surp Minas Kilisesi, Erzurum Ovası'ndaki çok katmanlı tarihi ve dini mirasın günümüze ulaşan taş mimarlık örneklerindendir. Kesme bazalt ve kireçtaşından yapılmış kalın duvarları, tonozlu tavan örtüsü ve duvar fresk kalıntılarıyla sanat tarihi açısından büyük öneme sahiptir.
Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa
1.800 metre rakımda, Erzurum şehirleşme sınırında Gezköy düzlüğünde yer alır.
Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti
- Giriş Ücreti: Ücretsizdir.
- Ziyaret Saatleri ve Günleri: Dışarıdan haftanın 7 günü gün ışığında incelenebilir.
- Kurallar ve Güvenlik: Tarihi yapı restorasyon sürecinde olduğundan iç mekandaki çökmelere karşı dikkatli olunmalı, taş duvarlara müdahale edilmemelidir.
- Tesis ve Olanaklar: Gezköy mahalle merkezinde sosyal tesisler mevcuttur.
Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum
- Adres / Açık Konum: Gezköy Mahallesi, 1. Cami Sokak Mevkii, Aziziye / Erzurum.
- Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Şehir merkezine ve Dadaşkent'e 3 km mesafededir; şehir içi asfalt yoludur.
- Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri: Erzurum merkezden kalkan Gezköy belediye halk otobüsleri ve dolmuşları kilise yakınına kadar götürür.
- Otopark Durumu: Mahalle içinde sokak boyu ücretsiz park yapılabilir.
Bağlamsal Deneyim İpuçları (Mimari Tarih)
- En İyi Fotoğraf Noktaları ve Kadrajlar: Kilisenin taş cephesindeki kabartma haç motifleri ve taş kemer pencereleri.
- Işık ve Çekim Saatleri: Sabah yan ışığı taş dokusunu en iyi yansıtır.
- Yöresel Gastronomi Tavsiyeleri: Dadaşkent fırınlarından Erzurum pastırmalı pidesi ve kete.
Aziziye Doğal Güzellikler, Kanyonlar & Tabiat Parkları
5. Söğütlü Balıklı Göl
Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler
Erzurum'un en gizemli ve efsanevi doğa varlıklarındandır. Yöre halkı tarafından göldeki balıkların kutsal olduğuna, savaş dönemlerinde kaybolup zafer sonrası yüzgeçlerinde yara izleriyle geri döndüklerine inanılır. Balıkların avlanması kesinlikle yasak ve uğursuzluk kabul edilir. En sert kış günlerinde -30°C dondurucu havada bile göl suyu donmaz ve 18-20°C sabit sıcaklığını korur.
Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa
1.830 metre rakımda, yer altı karstik pınarlarından beslenen berrak ve ılık sulu doğal lagün göletidir.
Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti
- Giriş Ücreti: Halka açık ve ücretsizdir.
- Ziyaret Saatleri ve Günleri: Haftanın 7 günü gün ışığında serbestçe ziyaret edilebilir.
- Kurallar ve Güvenlik: Gölde balık tutmak, suya yabancı cisim atmak veya yüzmek kesinlikle yasaktır. Çevre temizliğine azami özen gösterilmelidir.
- Tesis ve Olanaklar: Ahşap yürüyüş iskeleleri, kamelyalar, piknik masaları, çeşme ve mescit.
Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum
- Adres / Açık Konum: Söğütlü Mahallesi Köy İçi Mevkii, Aziziye / Erzurum.
- Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Aziziye ilçe merkezine 6 km mesafede tamamen asfalt yoldur; tüm araçlar için uygundur.
- Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri: Ilıca merkezden düzenli aralıklarla kalkan Söğütlü mahalle dolmuşları ile gölün yanına kadar gidilebilir.
- Otopark Durumu: Mesire alanı girişinde 50 araçlık ücretsiz park yeri vardır.
Bağlamsal Deneyim İpuçları (Doğa & Efsane)
- En İyi Fotoğraf Noktaları ve Kadrajlar: Kış mevsiminde gölün donmayan ılık suyundan çıkan hafif buharlar ve kıyıdaki kar örtüsünün tezat görüntüsü.
- Işık ve Çekim Saatleri: Sabah güneşi altında balıkların su yüzeyinde yemleniş anı.
- Yöresel Gastronomi Tavsiyeleri: Köy fırınından çıkan tandır ketesi ve taze organik süzme yayla balı.
6. Kuzgun Baraj Gölü
Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler
Sırlı Çayı üzerinde kurulan Kuzgun Barajı, çevresindeki sarp dağ kütleleri arasında turkuaz renkli devasa bir göl oluşturmuştur. Doğu Anadolu'nun saklı kalmış doğa cennetlerinden biri olan göl havzası; kampçılar, olta balıkçıları ve doğa yürüyüşçüleri için vazgeçilmez bir rotadır.
Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa
2.050 metre rakımda, dağ boğazında yer alır. Etrafı bodur dağ florası, çayırlar ve serin dağ rüzgarlarıyla çevrilidir.
Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti
- Giriş Ücreti: Tamamen ücretsizdir.
- Ziyaret Saatleri ve Günleri: Haftanın 7 günü 24 saat açıktır.
- Kurallar ve Güvenlik: Baraj gölünde yüzmek dip akıntıları ve balçık sebebiyle tehlikeli ve yasaktır. Çadır kamplarında ateş kontrol altında tutulmalıdır.
- Tesis ve Olanaklar: Doğal kamp ve rekreasyon alanıdır; organize tesis bulunmaz, hazırlıklı gelinmelidir.
Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum
- Adres / Açık Konum: Sırtdöven Mahallesi Kuzgun Mevkii, Aziziye / Erzurum.
- Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Aziziye ilçe merkezine 35 km mesafede; ana güzergah asfalt, göl kıyısı stabilize yoldur; binek araçla ulaşılabilir.
- Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri: İlçe merkezinden İspir yönüne giden araçlar baraj sapağında indirir; özel araç tavsiye edilir.
- Otopark Durumu: Göl kıyısında geniş ücretsiz açık alan park imkanı mevcuttur.
Bağlamsal Deneyim İpuçları (Doğa & Kamp)
- En İyi Fotoğraf Noktaları ve Kadrajlar: Baraj bendinden ve yamaçlardan gölün turkuaz sularına yansıyan bulut gölgeleri.
- Işık ve Çekim Saatleri: Sabah 06:30 - 08:30 arası göl yüzeyinde oluşan ayna yansıması.
- Yöresel Gastronomi Tavsiyeleri: Göl kıyısında semaver çayı ve yayla tulum peyniriyle yapılan açık hava kahvaltısı.
Aziziye Şehir Parkları & Rekreasyon Alanları
7. Aziziye Dede Korkut Parkı
Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler
Türk dünyasının kadim bilgesi Dede Korkut'un ve destanlarının anısını yaşatmak amacıyla Dadaşkent bölgesinde kurulan modern bir kültür, rekreasyon ve dinlenme parkıdır. Ailelerin ve çocukların güvenle vakit geçirebileceği yeşil bir vaha niteliğindedir.
Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa
1.830 metre rakımda, düz ve düzenli peyzajlı kentsel yeşil alandır.
Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti
- Giriş Ücreti: Halka açık ve ücretsizdir.
- Ziyaret Saatleri ve Günleri: Haftanın 7 günü 24 saat açıktır.
- Kurallar ve Güvenlik: Park mobilyalarına zarar verilmemeli, evcil hayvanlar tasmalı gezdirilmelidir. Bebek arabası ve engelli erişimine %100 uygundur.
- Tesis ve Olanaklar: Yürüyüş parkurları, çocuk oyun grupları, spor aletleri, ahşap kamelyalar, çeşmeler, aydınlatma.
Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum
- Adres / Açık Konum: Selçuklu Mahallesi, Tavlaşoğlu Sokak, Dadaşkent, Aziziye / Erzurum.
- Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Tamamen şehir içi bölünmüş asfalt bulvardır.
- Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri: Erzurum merkezden Dadaşkent yönüne çalışan D1, D2 halk otobüsleri ve dolmuşları parkın önünden geçer.
- Otopark Durumu: Park çevresinde geniş ücretsiz cadde otoparkı mevcuttur.
Bağlamsal Deneyim İpuçları (Rekreasyon & Dinlenme)
- En İyi Fotoğraf Noktaları ve Kadrajlar: Parkın çiçek bahçeleri ve Dede Korkut temalı motifler.
- Işık ve Çekim Saatleri: Akşamüstü gün batımı ve ışıklandırma saatleri.
- Yöresel Gastronomi Tavsiyeleri: Dadaşkent kafelerinde meşhur Erzurum kıtlama çayı ve tatlılar.
8. Ilıca Termal Tesisleri
Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler
Roma ve Bizans döneminden bu yana şifa kaynağı olarak kullanılan Ilıca kaplıcaları, Selçuklu ve Osmanlı döneminde İpek Yolu tüccarlarının ve orduların dinlenme menzili olmuştur. Evliya Çelebi Seyahatnamesi'nde Ilıca'nın sıcak sularının beden yorgunluğunu ve eklem ağrılarını mucizevi biçimde giderdiğinden övgüyle bahseder. Günümüzde Aziziye Belediyesi tarafından modernize edilmiş termal otel ve aile banyoları kompleksi olarak hizmet verir.
Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa
1.810 metre rakımda, yerin derinliklerinden 39.5°C sıcaklıkta doğal olarak çıkan kükürtlü, bikarbonatlı ve mineralli termal su kaynağıdır.
Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti
- Giriş Ücreti: Belediye termal havuzları ve özel aile kabinleri belirlenen bilet tarifesine tabidir.
- Ziyaret Saatleri ve Günleri: Haftanın 7 günü 07:00 - 23:00 saatleri arasında açıktır.
- Kurallar ve Güvenlik: Havuzlara bonesiz ve terliksiz girilmez; kalp, tansiyon ve astım hastaları için 20 dakikadan fazla sıcak havuzda kalmama uyarısı bulunmaktadır.
- Tesis ve Olanaklar: Termal havuzlar, Türk hamamı, buhar odası, sauna, özel aile banyoları, mescit, kafeterya ve konaklama oteli.
Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum
- Adres / Açık Konum: Ilıca Mahallesi, Termal Caddesi No:12, Aziziye / Erzurum.
- Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Erzurum şehir merkezine 15 km mesafede E80 karayolu üzerinden bölünmüş duble yoldur.
- Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri: Erzurum Gez Mahallesi ve İstasyon Meydanı'ndan her 10 dakikada bir kalkan B1, B2, B3 Ilıca belediye halk otobüsleri doğrudan termal tesislerin önünde indirir.
- Otopark Durumu: Tesis önünde 150 araçlık ücretsiz otopark alanı vardır.
Bağlamsal Deneyim İpuçları (Termal Şifa & Gastronomi)
- En İyi Fotoğraf Noktaları ve Kadrajlar: Kışın dondurucu kar altında açık termal havuzdan yükselen buhar dumanları.
- Işık ve Çekim Saatleri: Akşamüstü ışıklandırma altında havuz buharı çekimleri.
- Yöresel Gastronomi Tavsiyeleri: Kaplıca sonrası Ilıca fırınlarından sıcacık güveçte kuru fasulye, Erzurum kadayıf dolması ve semaver çayı.
Aziziye Gezilecek Yerler Nerede ve Nasıl Gidilir? (2026 Harita Rehberi)
Aziziye seyahatinizde tüm rotaları tek bir interaktif harita üzerinde incelemek, GPS koordinatlarıyla yol tarifi almak ve ziyaretçi yorumlarını okumak için aşağıdaki bağlantıyı kullanabilirsiniz:
Aziziye Gezilecek Yerler Haritası ve Tüm Noktalar Sayfası →
Erzurum İlindeki Diğer İlçe Gezi Rehberleri (2026)
Erzurum seyahatinizi genişletmek istiyorsanız, komşu ilçelerdeki en popüler turistik noktalar için hazırladığımız özel gezi rehberlerine de göz atabilirsiniz:
Aziziye Hakkındaki Diğer Rehberler ve Yerel Bilgiler
Aziziye ilçesine ait yöresel lezzetler, esnaf lokantaları, günlük yaşam ve mahalle kültürü hakkında hazırladığımız diğer güncel yazılar:
