
Memleketim; Türkiye genelindeki 81 il ve 973 ilçede nöbetçi eczaneler, nöbetçi noterler, yerel son dakika haberleri, gezilecek tarihi ve doğal yerler, tescilli coğrafi işaretler, yerel esnaf işletmeleri ve etkinlikleri tek bir akıllı platformda sunan dijital şehir rehberidir.
Yerel Kaşiflerimiz 81 İlin Favorilerini Paylaşıyor
Sur Son Dakika


Sur’da GES’e karşı protesto ikinci gününde

Diyarbakır’da GES protestosu
Gezilecek Tarihi & Doğal Yerler
landmarkDiyarbakır Tarihi İçkale Kompleksi ve Hz. Süleyman Camii (27 Sahabe Külliyesi)
Sur, Diyarbakır
1. Tarihçe & Arka Plan Diyarbakır Tarihi İçkale Kompleksi ve Hz. Süleyman Camii (Nasrullah Camii), İslam ve Anadolu tarihinin en mukaddes mekanlarından biridir. 639 yılında Halife Hz. Ömer devrinde, İyaz bin Ganm ve Halid bin Velid komutasındaki İslam ordusu Diyarbakır'ı fethederken, Halid bin Velid'in oğlu Hz. Süleyman ve beraberindeki 27 sahabe bu noktada şehit düşmüştür. Şehit sahabilerin defnedildiği alana Mervaniler ve Artuklular devrinde (1155-1169 yılları arasında Nisanoğlu Ali Bey tarafından) cami ve anıtsal türbe kompleksi inşa edilmiştir. 2. Mimari / Doğal Yapı ve Detaylar İçkale kompleksi, Virantepe üzerindeki Amida Höyük, Artuklu Sarayı kalıntıları, Saint George Kilisesi, Eski Cephanelik, Atatürk Müzesi ve Hz. Süleyman Camii'ni barındıran devasa bir açık hava müzesi niteliğindedir. Cami, siyah bazalt taştan inşa edilmiş sade ve etkileyici bir mimariye, kare gövdeli tarihi bir minareye ve kuzey cephesine bitişik 27 sahabenin medfun bulunduğu tonozlu türbeye sahiptir. Külliyenin avlusunda gürül gürül akan tarihi şifalı kaynak suyu çeşmesi ve geniş bazalt revaklar yer alır. 3. Kültürel / Manevi Değer & Deneyim Diyarbakır halkı ve İslam coğrafyası için derin bir manevi sığınak olan Hz. Süleyman Camii ve 27 Sahabe Türbesi, özellikle Cuma günleri ve kandil gecelerinde dualar ve adaklarla dolup taşar. İçkale'nin yeşil çim teraslarından Dicle Vadisi ve Hevsel Bahçeleri'nin huzur verici manzarasını izleyen ziyaretçiler, hem sekiz bin yıllık Amida Höyük katmanlarının hem de sahabe asrının derin uhrevi havasını solur. 4. Pratik Ziyaret İpuçları & Ulaşım / Giriş Sur ilçesinin kuzeydoğu köşesinde yer alan İçkale'ye Saraykapı veya Küpelikapı'dan giriş yapılır. Çevre düzenlemesi yapılmış geniş otopark alanı, yürüyüş parkurları ve bilgilendirme tabelaları mevcuttur. Cami ve türbe alanı ibadete ve ziyarete daima açıktır; giriş ücretsizdir. İçkale Müze kompleksi için MüzeKart geçerlidir. Manevi saygı gereği türbe ziyaretlerinde uygun kıyafet tercih edilmelidir. 5. Çevre Rotalar & Yöresel Gastronomi Keşfi İçkale turu sonrasında Arkeoloji Müzesi, Saint George Sanat Merkezi ve Amida Höyük kazı alanı gezilebilir. Ardından Dicle kıyısına inilerek Anzele Parkı ve su kaynağı ziyaret edilebilir. Öğle yemeğinde Diyarbakır'ın tescilli nardanaşılı köftesi, kaburga dolması, meftune ve taze fırın ekmeğiyle sunulan güveç yemekleri keşfedilmelidir.
landmarkDiyarbakır Tarihi Surları ve Keçi Burcu (UNESCO Dünya Mirası)
Sur, Diyarbakır
1. Tarihçe & Arka Plan Diyarbakır Tarihi Surları ve Keçi Burcu, Çin Seddi'nden sonra dünyanın en uzun ve en sağlam ayakta kalan taş savunma sistemlerinden biridir. UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde yer alan bu anıtsal bazalt surlar, M.Ö. 3000'li yıllarda Hurri-Mitanni döneminde temelleri atılmış, Roma İmparatoru II. Constantius döneminde (M.S. 349) genişletilmiş ve Abbasiler, Mervaniler, Selçuklular, Artuklular ve Osmanlılar tarafından sürekli onarılarak günümüze ulaşmıştır. Surların en anıtsal kısımlarından biri olan Keçi Burcu (Şerefbey Burcu), kentin güneydoğusunda Hevsel Bahçeleri ve Dicle Vadisi'ne hakim bir kaya kütlesi üzerine inşa edilmiştir. 2. Mimari / Doğal Yapı ve Detaylar Yaklaşık 5.5 kilometre uzunluğunda bir kalkan balığı formunda kenti çevreleyen surlar, 82 burca ve 4 ana kapıya (Dağ Kapı, Urfa Kapı, Mardin Kapı, Yeni Kapı) sahiptir. Keçi Burcu, surların üzerindeki en büyük ve en görkemli burç olup, 11 kemerli tonozlu muazzam bir iç salona ve devasa bir teras platformuna sahiptir. Yapımında bölgenin volkanik Karacadağ bazalt taşları kullanılmış; sur duvarları üzerinde onlarca medeniyete ait hayvan kabartmaları, güneş ve yıldız motifleri, kitabeler ve kûfi yazıtlar taşa nakşedilmiştir. 3. Kültürel / Manevi Değer & Deneyim Binlerce yıllık kuşatmalara, savaşlara ve kültür geçişlerine tanıklık eden Keçi Burcu, günümüzde sanatsal sergilere, dinletilere ve kültürel etkinliklere ev sahipliği yapmaktadır. Burcun terasına çıkan ziyaretçiler, aşağıda kıvrılarak akan kadim Dicle Nehri'ni, binlerce yıldır canlılığını koruyan zümrüt yeşili Hevsel Bahçeleri'ni ve tarihi On Gözlü Köprü'yü kuşbakışı izleyerek medeniyetler beşiği Mezopotamya'nın büyüleyici ruhunu hisseder. 4. Pratik Ziyaret İpuçları & Ulaşım / Giriş Diyarbakır'ın tarihi Sur ilçesinde Mardin Kapı mevkiinde yer alır. Şehir içi toplu taşıma araçları veya taksiyle doğrudan Mardin Kapı'ya gidilerek Keçi Burcu girişine yürünebilir. Burç içi ve seyir terası restorasyon sonrası modern yürüyüş platformlarıyla ziyarete açılmıştır. Gün batımı saatlerinde Hevsel Bahçeleri ve Dicle Vadisi üzerinden batan güneşin bazalt taşlara vuran ışığı fotoğrafçılık için benzersiz anlar sunar. Giriş ücretsizdir. 5. Çevre Rotalar & Yöresel Gastronomi Keşfi Ziyaret rotası; hemen yanı başındaki Mardin Kapı Mezarlığı, Gazi Köşkü, On Gözlü Köprü, Diyarbakır Ulu Camii ve Tarihi Hasan Paşa Hanı ile birleştirilmelidir. Gezi sonrası tarihi Sur sokaklarındaki otantik ciğercilerde meşhur Diyarbakır ciğer kebabı, tescilli Diyarbakır karpuzu, kadayıf tatlısı ve menengiç kahvesi tadılarak gezi noktalanmalıdır.
landmarkYedi Kardeş Burcu
Sur, Diyarbakır
Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler: Yedi Kardeş Burcu, 1208 yılında Artuklu Hükümdarı Melik Salih Mahmud döneminde Mimar Yahya bin İbrahim es-Sarraç tarafından inşa ettirilen, silindirik devasa bazalt gövdesi, çift başlı kartal kabartmaları, kanatlı aslan figürleri ve kufi kitabe kuşağıyla Diyarbakır Surları'nın en süslü ve anıtsal burcudur. Kuşatma sırasında kaleyi savunan 7 kardeşin kahramanlık destanını taşır. Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa: Urfa Kapı ile Mardin Kapı arasında, 670 metre rakımda yer almaktadır. Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti: • Giriş Ücreti: Ücretsizdir. • Ziyaret Saatleri: 24 saat dıştan görülebilir. • Tesis Durumu: UNESCO Dünya Mirası tescilli sur anıtıdır. Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum: • Açık Adres: Turistik Caddesi Üzeri, Sur / Diyarbakır. • Yol Durumu: Sur dış çeperindeki Turistik Caddesi üzerindedir. • Toplu Taşıma: Şehir içi minibüsler cadde üzerinden geçer. • Otopark: Yol kenarında araç park cepleri vardır. Bağlamsal Deneyim İpuçları (Artuklu Taş Sanatı): • Taş Kabartmalar: Çift başlı kartal ve aslan kabartmaları ile kufi kitabeler yakından incelenmelidir.
landmarkDiyarbakır Ulu Camii
Sur, Diyarbakır
Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler: Diyarbakır Ulu Camii, M.S. 639 yılında İslam ordularının Diyarbakır'ı fethiyle Mar-Petyun Katedrali'nin camiye dönüştürülmesiyle kurulan, Şam Emevi Camii'nden sonra İslam aleminin 5. Harem-i Şerif'i kabul edilen, Anadolu'nun en eski ulu camisidir. Avlusunda sibernetiğin kurucusu El-Cezeri'nin yaptığı 800 yıllık mermer güneş saati, 4 İslam mezhebine (Hanefi, Şafii, Maliki, Hanbeli) ait mescitler, Selçuklu Sultanı Melikşah'ın aslan-boğa mücadelesi kabartmaları ve kufi kitabeleri yer alır. Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa: Tarihi Suriçi'nin kalbinde Gazi Caddesi üzerinde, 660 metre rakımda yer almaktadır. Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti: • Giriş Ücreti: Ücretsizdir. • Ziyaret Saatleri: Sabah ezanından yatsı namazına kadar kesintisiz ibadet ve ziyarete açıktır. • Tesisler: Tarihi şadırvan, revaklı avlu, kadın/erkek mescitleri, abdesthaneler ve kütüphane mevcuttur. Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum: • Açık Adres: Dabanoğlu Mahallesi Gazi Caddesi No:10, Sur / Diyarbakır. • Yol Durumu: Suriçi yayalaştırılmış ana aksındadır; Dağ Kapı veya Mardin Kapı yönünden yürüyerek varılır. • Toplu Taşıma: Sur içi ring otobüsleri ve Dağkapı'ya gelen tüm şehir içi toplu taşıma hatları ile ulaşılır. • Otopark: Dağkapı meydanı ve Sur çevresi otoparkları kullanılır. Bağlamsal Deneyim İpuçları (Kural 32.A Manevi Ziyaret & İlim Mirası): • Maneviyat Adabı: İslam'ın 5. Harem-i Şerif'inde huşu içinde 2 rekat tahiyyetü'l-mescid namazı kılınmalı ve dualar edilmelidir. • El-Cezeri Güneş Saati: Avlunun ortasındaki El-Cezeri güneş saati ve revak sütunlarındaki antik kabartmalar incelenmelidir.
Tescilli Coğrafi İşaretler
TÜRKPATENT TESCİLLİNo: 111Diyarbakır Karpuzu
Sur, Diyarbakır
Dicle Nehri kenarındaki kumluklarda 'kurna' adı verilen çukurlarda güvercin gübresi (boran) ile yetiştirilen, ağırlığı 50-60 kg'a kadar ulaşan, kalın kabuklu, pembe etli, ferahlatıcı iri karpuz. Tarihçe: Evliya Çelebi'nin Seyahatnamesi'nde develerle ikiye bölünerek taşındığını anlattığı, UNESCO Dünya Mirası Hevsel Bahçeleri'nin bin yıllık simgesi. Üretim Metodu: Dicle yatağındaki kumullarda güvercin gübresi verilerek geleneksel kurna sistemiyle sulanır ve olgunlaştırılır.
TÜRKPATENT TESCİLLİNo: 1044Diyarbakır Nardan Aşı
Sur, Diyarbakır
Kuzu kıymasından yapılan minik köftelerin taze nar taneleri ve salçalı sosla fırınlanması. Tarihçe: Mezopotamya meyveli et yemekleri kültürünün başyapıtı.
TÜRKPATENT TESCİLLİNo: 220Diyarbakır Burma Kadayıfı
Sur, Diyarbakır
Taze tel kadayıfın içine bol miktarda çiğ Antep fıstığı veya ceviz içi konularak burularak rulo yapılması, sadeyağ ile tepside iki yüzünün de nar gibi kızartılıp sıcak şerbetlenmesi. Tarihçe: 19. yüzyılda Ermeni ve Müslüman ustaların Diyarbakır çarşısında geliştirdiği ve günümüzde tüm Türkiye'ye yayılan tatlıcılık ekolü. Üretim Metodu: Özel kadayıf sacında dökülen ince teller burulur; odun ateşinde veya döner ocakta iki yüzü çevrilerek kızartılır.
TÜRKPATENT TESCİLLİNo: 1010Diyarbakır Ayvalı Köfte
Sur, Diyarbakır
Diyarbakır Ayvalı Köfte, Diyarbakır yöresine özgü, Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından 24.01.2022 tarihinde (1010 tescil numarasıyla) tescil edilmiş resmi Mahreç İşareti coğrafi işaretli bir değerimizdir.





































































































































































































































































































































