Guía de patrimonio de sabores locales e indicaciones geográficas registradas de İspir 2026 (Guía de viaje de Erzurum)

Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler Dünyanın en lezzetli ve en kaliteli kuru fasulyesi olarak kabul edilen AB ve Türk Patent Enstitüsü tescilli İspir Şeker Fasulyesi, yalnızca Çoruh Nehri Vadisi'nin eşsiz mikroklimasında ve mineralli alüvyonlu topraklarında yetişir. Kaçkar Dağları'ndan süzülen kaynak sularıyla sulanan ve geleneksel yöntemlerle sırıklara sarılarak yetiştirilen bu fasulye; yuvarlak dolgun taneli, incecik kabuklu ve piştiğinde kabuk atmayan, damakta tereyağı gibi eriyen eşsiz bir aromaya sahiptir. Güveç kaplarında kısık ateşte meşe odunu fırınlarında veya tandırda saatlerce pişirilen İspir kuru fasulyesi, Türk mutfağının başyapıtıdır. İspir vadisi aynı zamanda antik çağlardan bu yana İpek Yolu'nun Kafkasya geçiş kapısı olmuş; Çoruh Nehri boyunca uzanan kanyonlar, tarihi taş köprüler, İspir Kalesi ve rafting parkurlarıyla Doğu Karadeniz ve Doğu Anadolu'nun en zengin ekoturizm koridorunu oluşturmuştur.

Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa Kaçkar Dağları ile Mescit Dağları arasında, Çoruh Nehri kanyon tabanında 1.180 metre rakımda yer alır. Yüksek dağların rüzgarından korunan vadi, zengin meyve bahçeleri, dutluklar ve fasulye tarlalarıyla kaplı bir doğa vahasıdır.

Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti

Giriş Ücreti: Fasulye ekim vadileri, Çoruh kıyısı mesire alanları ve kanyon yürüyüş parkurları tamamen ücretsizdir.

Ziyaret Saatleri ve Günleri (Zorunlu): Haftanın 7 günü gün ışığında ziyarete açıktır; hasat mevsimi olan sonbaharda köyler rengarenk bir tarım şenliğine döner.

Kurallar, Güvenlik ve Bebek Arabası/Engelli Erişimi: Nehir kenarı yürüyüş parkurları ve köy patikaları toprak ve çakıllı olduğundan rahat spor ayakkabı tercih edilmelidir.

Tesis ve Olanaklar: İspir ilçe merkezinde ve vadi boyunca güveç lokantaları, yöresel kooperatif satış mağazaları, çay bahçeleri ve nehir kenarı dinlenme alanları yer alır.

Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum

Adres / Açık Konum: Çoruh Vadisi Boyu & Pazaryolu Sapağı Mevkii, İspir / Erzurum.

Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Erzurum merkeze 145 km, Rize'ye Ovit Tüneli üzerinden 105 km mesafededir; Ovit Tüneli bağlantısıyla kış koşullarında bile kesintisiz açık bölünmüş sıcak asfalttır; her binek araçla rahatça ulaşılır.

Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri (Zorunlu): Erzurum Doğu İlçe Terminali'nden ve Rize Otogarı'ndan her saat başı hareket eden İspir Seyahat minibüsleri ilçe merkezine düzenli ulaşım sağlar.

Otopark Durumu: İlçe merkezinde ve kooperatif tesisleri önünde 70 araçlık ücretsiz açık otopark alanı mevcuttur.

Bağlamsal Deneyim İpuçları (Ekoturizm & Agro-Turizm)

En İyi Fotoğraf Noktaları ve Kadrajlar: Çoruh Nehri'nin kanyon kıvrımları, sırıklara sarılmış yemyeşil fasulye tarlaları, ahşap serenderler ve güveçte nar gibi pişen fasulye sofrası.

Ziyaret Zamanı: Hasadın yapıldığı ve kurutulan fasulyelerin ayıklandığı eylül-ekim ayları en canlı dönemdir.

Yöresel Gastronomi Tavsiyeleri: Güveçte tereyağlı İspir fasulyesi yanında tescilli İspir dut pekmezi, kuru dut kurusu, yayla balı ve tandır ketesi mutlaka alınmalı ve tadılmalıdır.