Türkiye'nin gözde turizm ve kültür merkezlerinden Diyarbakır ilimizin büyüleyici ilçesi Sur, el değmemiş tabiat parkları, gürül gürül akan şelaleleri, kanyonları ve yemyeşil ormanlarıyla doğaseverler için eşsiz bir kaçış noktasıdır.
Bu kapsamlı 2026 rehberimizde, Sur sınırları içerisinde yer alan en popüler ve doğrulanmış 2 adet doğal alanlar & tabiat parkları mekanını; tarihçeleri, efsaneleri, coğrafi özellikleri, 2026 güncel ziyaret saatleri, giriş ücretleri ve gerçek toplu taşıma tarifeleriyle birlikte derledik.
1. UNESCO Hevsel Bahçeleri, Dicle Vadisi ve Tarihi On Gözlü Köprü
Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler Diyarbakır Kalesi ile birlikte 2015 yılında UNESCO Dünya Kültür Mirası Listesi'ne giren Hevsel Bahçeleri, Dicle Nehri ile heybetli bazalt şehir surları arasında 8.000 yıldır kesintisiz tarım yapılan Yukarı Mezopotamya'nın en bereketli cennetidir. Asur kabartmalarında, Arami yazıtlarında ve Evliya Çelebi Seyahatnamesi'nde övgüyle anlatılan bahçeler, Dicle'nin can suyuyla kentin sebze ve meyve ihtiyacını binlerce yıldır karşılamaktadır. Bahçelerin güney ucunda yer alan Tarihi On Gözlü Köprü (Dicle Köprüsü), M.S. 1065 yılında Mervaniler döneminde mimar Ubeyd oğlu Cafer tarafından siyah bazalt taşından inşa edilmiştir. Yöresel türkülere ve efsanelere ('Suzan Suzi') konu olan köprü, Dicle kıyısındaki kadim aşkların ve türkülerin ebedi mekanadır.
Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa Dicle Nehri yatağında, ortalama 620 metre rakımda yer alır. Yaklaşık 700 hektarlık alana yayılan Hevsel Bahçeleri, 180'den fazla göçmen ve yerli kuş türüne, su samurlarına, tilki ve sincaplara ev sahipliği yapan Güneydoğu Anadolu'nun en büyük sulak alan ekosistemidir. Kavaklıklar, söğütler, dut ve böğürtlen çalılıkları vadiye zümrüt yeşili bir gerdanlık kazandırır.
Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti
Giriş Ücreti: Tarihi On Gözlü Köprü, Hevsel seyir terasları ve Dicle nehri kordonu ücretsiz halka açıktır.
Ziyaret Saatleri ve Günleri (Zorunlu): Haftanın 7 günü 24 saat kesintisiz ziyarete açıktır.
Kurallar, Güvenlik ve Bebek Arabası/Engelli Erişimi: Tarihi taş köprü tamamen yayalaştırılmış olup bebek arabası ve engelli sandalyesi erişimine uygundur. Nehir kenarında korkuluksuz alanlarda dikkatli olunmalıdır.
Tesis ve Olanaklar: Tarihi köprü başında nehir manzaralı çay bahçeleri, kafeteryalar, geleneksel sedirli oturma alanları, WC ve mescit mevcuttur.
Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum
Adres / Açık Konum: Kırklar Mahallesi, Eski Silvan Yolu, On Gözlü Köprü Mevkii, Sur / Diyarbakır.
Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Tarihi Sur içi ve Dağkapı'dan güneye inen Turistik Cadde üzerinden 3 km asfalt yolla ulaşılır; her türlü araç için uygundur.
Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri (Zorunlu): Dağkapı Meydanı ve Batı İlçe Otogarı'ndan kalkan On Gözlü Köprü ve Kırklar Dağı belediye halk otobüsleri ve dolmuşları doğrudan köprünün başına kadar gelir.
Otopark Durumu: Köprü girişindeki açık belediye otopark sahasında 200 araçlık park yeri mevcuttur.
Bağlamsal Deneyim İpuçları (Turizm & Doğa & Tarihi Köprü)
En İyi Fotoğraf Noktaları ve Kadrajlar: Keçi Burcu üzerinden Hevsel Bahçeleri'nin Dicle ile kıvrılan panoramik manzarası ve On Gözlü Köprü kemerlerinin suya vuran silüeti.
Işık ve Çekim Saatleri: Gün batımı altın saatleri ve sabahın erken saatlerinde vadiyi kaplayan Dicle sisi.
Yöresel Gastronomi Tavsiyeleri: Köprü başındaki sedirlerde Dicle'nin serin rüzgarına karşı semaverde kaçak çay, dağ kekiği çayı ve meşhur tescilli Diyarbakır karpuzu eşliğinde cevizli çörek tadılmalıdır.
2. UNESCO Hevsel Bahçeleri
Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler: UNESCO Hevsel Bahçeleri, Diyarbakır Kalesi ile Dicle Nehri vadisi arasında 8.000 yıldır kesintisiz olarak şehri besleyen, 180'den fazla kuş türüne, su samurlarına ve endemik bitkilere ev sahipliği yapan, Mezopotamya'nın en eski ve en bereketli kültürel peyzaj ve tarım cennetidir.
Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa: Dicle Nehri kıyısında 600-640 metre rakımda, 700 hektarlık yeşil vadi deltasıdır.
Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti:
Giriş Ücreti: Ücretsizdir.
Ziyaret Saatleri: 24 saat açıktır.
Tesisler: Yürüyüş yolları, seyir terasları, nehir boyu dinlenme alanları ve doğa gözlem noktaları mevcuttur.
Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum:
Açık Adres: Dicle Vadisi Hevsel Havzası, Sur / Diyarbakır.
Yol Durumu: İçkale'den veya Keçi Burcu'ndan vadiye inen yollarla ulaşılır.
Toplu Taşıma: Sur içi dolmuşları ile gelinir.
Otopark: Seyir terasları yakınında otopark mevcuttur.
Bağlamsal Deneyim İpuçları (Doğa & Kuş Gözlemi):
Doğa Yürüyüşü: Sabahın erken saatlerinde Hevsel boyunca kuş sesleri eşliğinde yürümek ve tescilli Diyarbakır karpuzu tarlalarını görmek.
UNESCO Hevsel Bahçeleri Konumu, Fotoğrafları ve Ziyaretçi Yorumları İçin Tıklayın →
Sur Gezinizi Planlarken Bilmeniz Gerekenler
Sur bölgesini keşfederken güncel hava durumunu kontrol etmeyi, rahat yürüyüş ayakkabıları tercih etmeyi ve yerel gastronomi lezzetlerini tatmayı unutmayın. İlçedeki tüm turistik noktaları ve diğer kategorileri görmek için Sur Gezilecek Yerler Rehberi sayfamızı da inceleyebilirsiniz.
Ayrıca Diyarbakır ilimize bağlı diğer komşu ilçelerin gezi rehberlerini ve saklı kalmış doğa harikalarını aşağıda listelenen ilçe bloglarımızdan keşfedebilirsiniz.
