Лучшие места для посещения в Сивас-Сушехри: Путеводитель на 2026 год

Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler:

Kösedağ, Türk ve dünya tarihinin en kritik dönüm noktalarından biri olan ve Anadolu Selçuklu Devleti'nin kaderini belirleyen 3 Temmuz 1243 tarihli "Kösedağ Savaşı"nın cereyan ettiği tarihi bir dağdır. Selçuklu Sultanı II. Gıyaseddin Keyhüsrev'in ordusu ile Moğol Komutanı Baycu Noyan'ın ordularının karşı karşıya geldiği bu sarp dağ ve yaylaları; Selçuklu askerlerinin destansı direnişine ve şehadetine tanıklık etmiştir. Dağın zirvesinde ve yamaçlarında yer alan şehitlik kabirleri ve Kösedağ anıtı, her yıl binlerce kişi tarafından ziyaret edilen tarihi bir milli hafıza mekanıdır. Yörede Kösedağ Şehitleri anısına her yıl temmuz ayında anma etkinlikleri düzenlenmektedir.

Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa:

Yaklaşık 2.800 metre rakımlı Kösedağ'ın zirve platosunda yer almaktadır. Sivas'ın en yüksek dağlarından biri olup çevresi alpin çayırlar, buz gibi kaynak suları ve sarp kayalıklarla kaplıdır.

Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti:

• Giriş Ücreti: Ücretsizdir. Halka açık tarihi anıt ve şehitlik alanıdır.
• Ziyaret Saatleri ve Günleri: 24 saat açıktır; kar yağışı öncesi yaz ve erken sonbahar ayları (Haziran-Eylül) ziyarete en elverişlidir.
• Kurallar, Güvenlik ve Bebek Arabası/Engelli Erişimi: Şehitlik ve anıt alanında hürmet ve saygı esastır. Zirve yolu dağlık arazi olup doğa yürüyüş ayakkabısı şarttır; bebek arabasına uygun değildir.
• Tesis ve Olanaklar: Tarihi şehitlik kabirleri, bayrak direği, anıt kitabe ve dağ pınarı mevcuttur.

Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum:

• Adres / Açık Konum: Kösedağ Zirve Mevkii, Suşehri-Zara Sınırı, Suşehri / Sivas.
• Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Suşehri merkezine yaklaşık 28 km mesafededir; dağ yolu stabilize olup yüksek altlı binek araçlar veya arazi araçları (4x4) tercih edilmelidir.
• Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri: İlçe merkezinden özel arazi araçları veya anma günlerinde kalkan belediye servisleri ile ulaşılır.
• Otopark Durumu: Zirve eteğindeki yayla düzlüğünde 30 araçlık ücretsiz park yeri bulunur.

Bağlamsal Deneyim İpuçları (Tarihi Vefa & Şehitlik & Zirve Panoraması):

• Tarihi Şehitlik Duası: 1243 Kösedağ Savaşı'nda vatan müdafaasında şehit düşen ecdadın kabirleri başında Fatiha okunmalı ve tarih şuuru yaşanmalıdır.
• 360 Derece Panorama: 2.800 metre zirveden tüm Suşehri Ovası, Kelkit Vadisi ve Karadeniz dağları aynı anda izlenebilir.
• Yöresel Gastronomi Tavsiyeleri: Tırmanış öncesi Suşehri merkezinden cevizli çörek, tulum peyniri ve su tedarik edilmelidir.

Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler:

Çataloluk Tarihi Kilisesi (tarihi adıyla Sis Kilisesi), Suşehri'ne bağlı Çataloluk Köyü sınırları içerisinde yer alan, 10. ile 12. yüzyıl Orta Bizans dönemine tarihlenen tescilli bir taş anıt eserdir. Yörenin antik dönemdeki ismi olan "Sis" kentinin dini merkezi olarak inşa edilmiştir. İnce yonu andezit kesme taşlarla örülmüş duvarları, apsis kemerleri ve pencere açıklıklarındaki kabartma taş süslemeler dönemin taş mimari ustalığını sergiler. Yöre rivayetlerinde Sis Kalesi ile kilise arasında yer altı sığınak tünelleri bulunduğu anlatılır. Kültür Varlıklarını Koruma Kurulu tarafından tescil edilen yapı, Kelkit Vadisi'nin orta çağ arkeolojik zenginliğini temsil eder.

Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa:

Yaklaşık 1.120 metre rakımda, Çataloluk Köyü'nün yamaç kesiminde yer almaktadır. Çevresinde ceviz ağaçları, meyve bahçeleri ve vadi manzarası uzanır.

Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti:

• Giriş Ücreti: Ücretsizdir. Tescilli arkeolojik kültür varlığıdır.
• Ziyaret Saatleri ve Günleri: Haftanın 7 günü gün ışığında serbestçe görülebilir.
• Kurallar, Güvenlik ve Bebek Arabası/Engelli Erişimi: Tarihi taş duvarlara basılmamalıdır. Köy yolu üzerinden yapının yakınına kadar binek araç ve bebek arabasıyla gelinebilir.
• Tesis ve Olanaklar: Köy içinde tarihi çeşme ve bakkal yer alır.

Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum:

• Adres / Açık Konum: Çataloluk Köyü İçi, Suşehri / Sivas.
• Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Suşehri ilçe merkezine yaklaşık 12 km mesafededir; asfalt köy yolu binek araçlar için uygundur.
• Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri: Suşehri merkezden köye giden minibüsler veya ilçe taksileri ile yaklaşık 15 dakikada varılır.
• Otopark Durumu: Köy meydanında 15 araçlık ücretsiz park yeri bulunur.

Bağlamsal Deneyim İpuçları (Orta Çağ Tarihi & Arkeoloji & Mimarlık):

• Apsis ve Taş İşçiliği: Apsis duvarındaki muntazam kesme taş örgüleri ve tonoz başlangıçları mimari detay fotoğrafçılığı için çok değerlidir.
• Sis Antik Kenti Tarihi: Suşehri'nin kadim Roma-Bizans Sis kenti mirasını köyün sakin atmosferinde tefekkür etmek ilgi çekicidir.
• Yöresel Gastronomi Tavsiyeleri: Köyde üretilen taze ceviz, köy peyniri ve yayla balı tadılabilir.

Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler:

Balhatun Camii, Suşehri ilçe merkezinde Osmanlı döneminde yörenin hayırsever hanımlarından Bal Hatun adına inşa ettirilmiş, ilçenin tescilli en eski ve saygın tarihi ibadethanesidir. Kesme taş temel üzeri moloz taş beden duvarları, ahşap tavan işçiliği ve sade taş mihrabıyla Anadolu taşra cami mimarisinin zarafetini taşır. Asırlardır ilçenin çarşı esnafının ve halkının cuma ve bayram namazlarında bir araya geldiği cami, Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından restore edilerek korunmuştur. Avlusunda yer alan ulu çınar ve şadırvan kentin manevi çekirdeğini simgeler.

Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa:

Suşehri ilçe merkezinde, tarihi çarşı alanında, yaklaşık 950 metre rakımda yer almaktadır. Avlusunda asırlık çınar ve dut ağaçları yükselir.

Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti:

• Giriş Ücreti: Ücretsizdir. İbadete ve ziyarete açıktır.
• Ziyaret Saatleri ve Günleri: Haftanın 7 günü sabah ezanından yatsı namazına kadar (05:00 - 22:00) açıktır.
• Kurallar, Güvenlik ve Bebek Arabası/Engelli Erişimi: Camiye ayakkabısız girilmelidir. Cami avlusu düzayak olup engelli ve bebek arabası erişimine elverişlidir.
• Tesis ve Olanaklar: Tarihi şadırvan, abdesthane, tuvalet ve gölgelikli oturma alanları mevcuttur.

Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum:

• Adres / Açık Konum: Balhatun Mahallesi, Çarşı Caddesi, Suşehri / Sivas.
• Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Suşehri ilçe merkezinin göbeğindedir; tüm caddelerden rahatça ulaşılır.
• Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri: Suşehri ilçe otobüs terminaline 5 dakikalık yürüme mesafesindedir.
• Otopark Durumu: Cami çevresinde 30 araçlık ücretsiz cadde otoparkı yer alır.

Bağlamsal Deneyim İpuçları (Maneviyat & Vakıf Geleneği):

• Vakıf Medeniyeti Tefekkürü: Bir Osmanlı hanımefendisinin hayırseverliğiyle yükselen bu tarihi mabette namaz kılmak ve banisine dua etmek anlamlıdır.
• Çınar Altı Huzuru: Cami avlusundaki ulu çınarın altında oturup ezan sesini dinlemek büyük bir dinginlik verir.
• Yöresel Gastronomi Tavsiyeleri: Cami çıkışında çarşıdaki tarihi fırınlardan sıcak Suşehri çöreği ve güveç pidesi tadılmalıdır.

Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler:

Kılıçkaya Baraj Gölü Türkmenler Sahili, Kelkit Çayı üzerinde kurulu Kılıçkaya Barajı'nın Suşehri ilçesi sınırlarında kalan en geniş ve turistik kıyı şerididir. Adeta bir iç deniz görünümündeki baraj gölü; Suşehri Belediyesi ve Kaymakamlığı tarafından kurulan sosyal tesisler, yürüyüş iskeleleri, su sporları merkezi ve piknik alanlarıyla ilçenin en hareketli rekreasyon alanıdır. Yöre halkı arasında Kelkit Çayı'nın asırlar boyu Doğu Karadeniz yaylalarıyla İç Anadolu'yu bağlayan bir bereket nehri olduğu, barajın kurulmasıyla birlikte göçmen kuşların ve amatör balıkçıların vazgeçilmez durağına dönüştüğü anlatılır. Yaz aylarında tekne turları ve su bisikleti gezintileri düzenlenmektedir.

Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa:

Yaklaşık 880 metre rakımda, Kelkit Vadisi'nin alüvyal tabanında yer almaktadır. Göl çevresi hafif eğimli tepeler, meyve bahçeleri ve sazlık koylarla kaplıdır. Sazan, yayın ve alabalık türleri yaşar.

Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti:

• Giriş Ücreti: Ücretsizdir. Halka açık sahil parkı ve dinlenme alanıdır.
• Ziyaret Saatleri ve Günleri: 24 saat açıktır; sosyal tesisler 08:30 - 22:00 saatleri arasında hizmet verir.
• Kurallar, Güvenlik ve Bebek Arabası/Engelli Erişimi: Belirlenmiş plaj dışındaki derin baraj sularında yüzmek yasaktır. Kıyı yürüyüş yolu düz kilit taş döşelidir; bebek arabası ve tekerlekli sandalye ile gezintiye tamamen uygundur.
• Tesis ve Olanaklar: Belediye sosyal tesisleri, restoran, kafeterya, tekne iskelesi, çocuk oyun parkı, piknik kamelyaları ve mescit bulunur.

Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum:

• Adres / Açık Konum: Türkmenler Köyü Sahil Mevkii, Suşehri / Sivas.
• Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Suşehri ilçe merkezine 8 km mesafededir; tamamen asfalt yol ile her türlü binek araçla son derece rahat varılır.
• Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri: Suşehri ilçe merkezinden Türkmenler sahil minibüsleri ve taksileriyle 10 dakikada ulaşılabilir.
• Otopark Durumu: Sahil tesisleri önünde 100 araçlık geniş ücretsiz açık otopark mevcuttur.

Bağlamsal Deneyim İpuçları (Göl Gezintisi & Balıkçılık & Gastronomi):

• Tekne Turu İpucu: Yaz aylarında düzenlenen tekne turlarıyla baraj gölünün sarp kanyon koylarını sudan keşfetmek harika bir deneyimdir.
• Gün Batımı Kadrajı: Akşam saatlerinde su üzerinde kızıllaşan gökyüzü ve dağ silüetleri fotoğrafçılar için nefis kompozisyonlar sunar.
• Yöresel Gastronomi Tavsiyeleri: Sahil restoranında taze tutulmuş ızgara Kelkit sazanı, Suşehri kuru fasulyesi ve tandır ekmeği tadılmalıdır.

Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler:

Geminbeli Aşıklar Şelalesi, Sivas ile Suşehri'ni birbirine bağlayan 2.010 metre rakımlı meşhur Geminbeli Geçidi'nin eteklerinde, sarp kayalıklardan dökülen doğal bir çağlayandır. Adını yörede anlatılan iki dağ sevdalısının bu buz gibi pınarın başında buluştuğu efsanesinden almıştır. Özellikle kış aylarında şiddetli soğukların etkisiyle şelalenin tamamen donarak onlarca metrelik devasa buz sarkıtlarına ve kristal bir buz kulesine dönüşmesiyle doğa fotoğrafçılarının gözdesidir. Yazın ise serin dağ suları ve çevresindeki çam ormanlarıyla yolcuların en keyifli mola durağıdır.

Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa:

Yaklaşık 1.650 metre rakımda, Geminbeli Geçidi'nin dik dağ yamacında yer almaktadır. Çevresinde karaçam, sarıçam, meşe ağaçları ve zengin dağ çiçekleri yetişir.

Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti:

• Giriş Ücreti: Ücretsizdir. Karayolu üzerinde halka açık doğal şelale ve seyir alanıdır.
• Ziyaret Saatleri ve Günleri: 24 saat açıktır; gündüz saatlerinde görülmesi önerilir.
• Kurallar, Güvenlik ve Bebek Arabası/Engelli Erişimi: Şelalenin kaygan taşlarına dikkat edilmeli, kışın buz sarkıtlarının altına girilmemelidir. Yol kenarı düz zeminli olup seyir noktasına bebek arabasıyla erişilebilir.
• Tesis ve Olanaklar: Doğal kaynak çeşmesi, seyir bankları ve yakındaki yol dinlenme tesisleri mevcuttur.

Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum:

• Adres / Açık Konum: Sivas-Suşehri Karayolu, Geminbeli Mevkii, Suşehri / Sivas.
• Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Suşehri ilçe merkezine yaklaşık 18 km mesafededir; uluslararası standarttaki bölünmüş asfalt karayolu üzerindedir.
• Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri: Sivas-Suşehri arası çalışan tüm otobüs ve dolmuşlar bu güzergahtan geçer.
• Otopark Durumu: Karayolu kenarındaki geniş park cebinde 25 araçlık ücretsiz otopark alanı mevcuttur.

Bağlamsal Deneyim İpuçları (Doğa & Buz Sarkıtları & Fotoğraf):

• Kışın Buz Fotoğrafçılığı: Ocak ve Şubat aylarında şelalenin dev buz sarkıtlarına dönüştüğü anlar kış doğa fotoğrafçıları için kaçırılmazdır.
• Dağ Suyu Molası: Şelaleden beslenen tarihi çeşmeden buz gibi dağ suyu içip yol yorgunluğu atılabilir.
• Yöresel Gastronomi Tavsiyeleri: Geçitteki kır tesislerinde sıcacık çay ve Suşehri pestili tadılabilir.