Tokat ilimizin gözde ve köklü ilçesi Artova, binlerce yıllık medeniyet kalıntıları, agoraları, antik tiyatroları ve kaya mezarları ile 2026 yılında da keşfetmek isteyenleri ağırlıyor. Artova'da gezi planı yapan ve "Antik Kentler ve Ören Yerleri nerede ve nasıl gidilir?" sorusuna yanıt arayanlar için Boyunpınar Yeraltı Şehri ve Horun Kaya Mağarası, Kayapınar Höyüğü Arkeolojik Sit Alanı, Kunduz Höyüğü Arkeolojik Sit Alanı başta olmak üzere mutlaka görülmesi gereken 3 adet doğrulanmış antik kentler ve ören yerleri noktasını 2026 güncel ziyaret saatleri, ücret bilgileri ve ulaşım rehberiyle bir araya getirdik.
2026 Artova Antik Kentler ve Ören Yerleri Özeti
Bu rehberde toplam 3 adet tescilli ve doğrulanmış nokta yer almaktadır. Özel işletmeler ve kamping alanları hariç tutulmuş, yalnızca halka açık doğal ve tarihi varlıklar listelenmiştir.
1. Boyunpınar Yeraltı Şehri ve Horun Kaya Mağarası
Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler:
Boyunpınar Yeraltı Şehri ve Horun Kaya Mağarası, Artova'nın Boyunpınar Köyü kuzeyinde yer alan ve kökeni Kalkolitik Çağ'a kadar inen, Roma ve Erken Hristiyanlık dönemlerinde yoğun olarak sığınak ve ibadet merkezi olarak kullanılan tescilli bir yeraltı kompleksidir. Halk arasında "Horun Mağarası" olarak bilinen yapı, sarp kayalık yamaca oyulmuş üç katlı mimarisiyle dikkat çeker. İçerisinde kaya oyma şapeller, havalandırma bacaları, erzak depoları, su sarnıçları ve tehlike anında kapatılabilen sürgü taşı yuvaları yer alır. Roma zulmünden kaçan ilk Hristiyanların inançlarını gizlice yaşattığı bu sığınak, Kapadokya yeraltı şehirlerini aratmayan gizemli atmosferiyle Tokat'ın en büyüleyici arkeolojik miraslarından biridir.
Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa:
Yaklaşık 1180 metre rakımda, kireçtaşı kayalık yamaç üzerinde yer almaktadır. Çevresinde geven, kekik ve yabani çalıların yetiştiği sarp bir dağ eteğidir.
Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti:
- Giriş Ücreti: Açık hava ören yerine giriş ücretsizdir.
- Ziyaret Saatleri ve Günleri: 24 saat açıktır; mağara içi güvenlik nedeniyle gündüz saatlerinde ve el feneri eşliğinde gezilmelidir.
- Kurallar, Güvenlik ve Bebek Arabası/Engelli Erişimi: Mağara içi dar tüneller ve merdivenler kaygan olabileceğinden spor/trekking ayakkabısı şarttır. Kaya tırmanışına dikkat edilmelidir; puset ve engelli sandalyesi erişimine uygun değildir.
- Tesis ve Olanaklar: Doğal gözlem noktası ve arkeolojik sit alanı bilgilendirme levhası bulunur.
Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum:
- Adres / Açık Konum: Boyunpınar Köyü Kuzey Sırtları, Artova / Tokat.
- Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Artova ilçe merkezine yaklaşık 7 km mesafededir; köy yolundan sonra 500 metrelik kısım toprak patikadır, binek araçlar dikkatli gidebilir.
- Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri: Artova merkezden Boyunpınar köyüne giden köy minibüsleriyle köye gelinip 15 dakika yürünerek varılır.
- Otopark Durumu: Mağara patikası başlangıcında 15 araçlık doğal park alanı mevcuttur.
Bağlamsal Deneyim İpuçları (Arkeoloji & Gizemli Yeraltı Odaları):
- 3 Katlı Kaya Oyma Tüneller: Kayaya oyulmuş şapel nişleri, haç kabartmaları ve havalandırma şaftları el feneriyle incelenmelidir.
- Vadiye Açılan Kaya Pencereleri: Mağaranın üst katındaki gözetleme pencerelerinden Artova Ovası manzarası fotoğraflanmalıdır.
- Yöresel Gastronomi Tavsiyeleri: Boyunpınar köyünden taze koyun peyniri, köy çöreği ve doğal dağ kekiği temin edilebilir.
2. Kayapınar Höyüğü Arkeolojik Sit Alanı
Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler:
Kayapınar Höyüğü Arkeolojik Sit Alanı, Artova ilçe merkezinin hemen batısında, bereketli tarım arazilerinin ortasında yükselen ve MÖ 3000'lere, İlk Tunç Çağı'na ve Hitit İmparatorluğu dönemine kadar uzanan çok katmanlı tescilli bir kültür höyüğüdür. Arkeologlar tarafından yapılan yüzey araştırmalarında höyükte; el yapımı kaba ve perdahlı seramik parçaları, taş baltalar, pişmiş toprak ağırşaklar ve maden çağı kalıntıları tespit edilmiştir. İpek Yolu güzergâhında su kaynaklarına yakınlığı sebebiyle binyıllar boyunca kesintisiz yerleşim gören höyük, Tokat bölgesinin en eski tarım ve madencilik topluluklarının yaşam izlerini saklamaktadır.
Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa:
Yaklaşık 1140 metre rakımda, düz ova tabanından yaklaşık 15-20 metre yükselen konik tepe morfolojisine sahiptir. Çevresinde buğday ve arpa tarlaları uzanır.
Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti:
- Giriş Ücreti: Höyük alanını ziyaret ücretsizdir.
- Ziyaret Saatleri ve Günleri: 24 saat açıktır; gün ışığında gezilmesi önerilir.
- Kurallar, Güvenlik ve Bebek Arabası/Engelli Erişimi: 1. Derece tescilli arkeolojik sit alanıdır; kazı yapmak, toprak almak kesinlikle yasaktır ve ağır cezai yaptırımlara tabidir. Açık arazi yapısı nedeniyle puset hareketi zordur.
- Tesis ve Olanaklar: Arkeolojik gözlem alanı ve bilgilendirme sınırları bulunur.
Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum:
- Adres / Açık Konum: Kayapınar Mevkii, Artova / Tokat.
- Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Artova ilçe merkezine yaklaşık 2 km mesafededir; tarla kenarı stabilize yolla binek araçlarla rahatça varılır.
- Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri: Artova merkezden yürüyerek 20 dakikada veya taksiyle 3 dakikada ulaşılabilir.
- Otopark Durumu: Höyük eteğinde 15 araçlık doğal park alanı bulunur.
Bağlamsal Deneyim İpuçları (İlk Tunç Çağı & Hitit İzleri & Arkeoloji):
- Bin Yıllık Kültür Katmanları: Höyük yüzeyindeki seramik parçaları ve toprak katmanları incelenerek antik çağ yerleşim düzeni tefekkür edilmelidir.
- Artova Ovası Panoraması: Höyük tepesine çıkılarak çevredeki sarı buğday başakları ve dağ silsilesi fotoğraflanabilir.
- Müze Ziyareti Önerisi: Höyükten elde edilen arkeolojik buluntuların benzerleri Tokat Arkeoloji Müzesi'nde sergilenmektedir.
3. Kunduz Höyüğü Arkeolojik Sit Alanı
Tarihçe & Gerçek Efsaneler / Menkıbeler
Kunduz Höyüğü, M.Ö. 3000'li yıllara (İlk Tunç Çağı) uzanan katmanlarıyla Orta Karadeniz ile İç Anadolu geçiş kuşağının en eski yerleşimlerinden biridir. Arkeolojik kazı ve yüzey araştırmalarında bulunan pişmiş toprak kaplar, idoller ve metal işleme kalıntıları; bölgenin antik madencilik ve kervan yollarının merkezinde yer aldığını kanıtlamaktadır.
Coğrafi Yapı & Rakım & Doğa
Rakım yaklaşık 1.150 metredir. Çekerek Irmağı havzasına bağlanan plato düzlüğünde yükselen doğal bir höyük tepesidir.
Ziyaret Saatleri & Günleri & Giriş Ücreti
- Giriş Ücreti: Ücretsizdir.
- Ziyaret Saatleri ve Günleri (Zorunlu): Haftanın 7 günü gün ışığında gezilebilir.
- Kurallar, Güvenlik ve Bebek Arabası/Engelli Erişimi: Tescilli sit alanından taş veya toprak alınamaz; patika yollar kullanılır.
- Tesis ve Olanaklar: Doğal arkeolojik alandır.
Gerçek Ulaşım & Toplu Taşıma Hatları & Açık Konum
- Adres / Açık Konum: Kunduzağılı Köyü Mevkii, 60900 Artova / Tokat.
- Yol Durumu ve Araç Uygunluğu: Artova merkezine 4 km mesafededir; asfalt ve köy yoluyla ulaşılır.
- Gerçek Toplu Taşıma Bilgileri (Zorunlu): Artova'dan köy dolmuşları veya özel araçla gidilebilir.
- Otopark Durumu: Höyük eteğinde araç park yeri mevcuttur.
Bağlamsal Deneyim İpuçları
- En İyi Fotoğraf Noktaları ve Kadrajlar: Höyük tepesinden Artova ovasına ve demiryolu hattına bakan geniş açı kadraj.
- Yöresel Gastronomi Tavsiyeleri: Artova çöreği ve demli çay.
Artova Gezilecek Yerler ve Harita Rehberi (2026)
Artova sınırları içerisindeki tüm turistik noktaları, harita üzerindeki tam koordinatlarıyla görüntülemek ve yol tarifi almak için:
Artova Gezilecek Yerler Haritası ve Tüm Noktalar Sayfası
Tokat İlindeki Diğer İlçe Gezi Rehberleri (2026)
Tokat gezinizde komşu ilçelerdeki en popüler turistik ve kültürel rotalar:
