Karabük'ün şirin ilçesi Eskipazar, doğal güzelliklerinin yanı sıra, binlerce yıllık köklü tarihiyle de dikkat çeken bir destinasyondur. Antik çağlardan günümüze uzanan medeniyetlerin izlerini taşıyan bu topraklar, özellikle tarih ve arkeoloji meraklıları için adeta bir açık hava müzesi niteliğindedir. Memleketim platformu olarak, sizleri Eskipazar'ın gizemli geçmişine doğru bir yolculuğa çıkarmaya hazırız.
Hadrianapolis Antik Kenti: Karadeniz'in Gizli Zeugma'sı
Eskipazar denince akla ilk gelen tarihi miras şüphesiz ki Hadrianapolis Antik Kenti'dir. İlçe merkezine sadece 3 kilometre uzaklıktaki 'Viranşehir' mevkiinde yer alan bu antik kent, Roma ve Erken Bizans dönemlerine ait önemli kalıntılarıyla adeta zamanı durdurmuştur. “Paphlagonia Hadrianapolis'i” olarak da bilinen bu yerleşim, döneminde bölgenin altı büyük merkezinden biri olarak kabul edilmektedir.
2003 yılından itibaren yürütülen kazı çalışmaları, Hadrianapolis'in ne denli zengin bir kültürel mirasa sahip olduğunu gözler önüne sermiştir. Özellikle erken Hristiyanlık dönemine ait kilise kalıntıları ve bu kiliselerin zeminlerini süsleyen mozaikler büyük ilgi çekmektedir. Bu mozaiklerde, Hristiyan inancına göre cennetteki dört nehir olan 'Phison', 'Geon', 'Euphrates' (Fırat) ve 'Tigris' (Dicle) nehirlerinin kişileştirmeleri ve adları yer almaktadır. Anadolu'da benzerine az rastlanan bu kompozisyonlar, Hadrianapolis'e 'Karadeniz'in Zeugma'sı' unvanını kazandırmıştır.
Antik kentte ayrıca mermer sütun ve sütun başlıkları, heykeller, Roma hamamları, su sarnıçları, kaya mezarları, tüneller ve erzak/şarap mahzenleri gibi birçok yapı kalıntısı bulunmaktadır. Bu bulgular, Hadrianapolis'in bir zamanlar ne kadar gelişmiş bir şehir olduğunu kanıtlamaktadır.
Eskipazar'ın Diğer Tarihi Hazineleri
Eskipazar, Hadrianapolis ile sınırlı kalmayan bir tarih zenginliğine sahiptir:
- Kimistene Antik Kenti: Eskipazar sınırları içinde yer alan Kimistene, Roma İmparatorluğu döneminde önemli bir yerleşim yeriydi. İmparator Caracalla ve Diacletianus'a ait heykel kaideleri, Zeus Kiminsteros, Demeter, Artemis Kratione Hermes kütleleri ile ilgili tapınak ve yazıtlar burada bulunmuştur.
- Asar Kalesi: İlçe merkezinin kuzeydoğusundaki Semail köyünde bulunan Asar Kalesi, doğal bir kale olup, dere seviyesinden 300 metre yükseklikte konumlanmıştır. İçerisinde insan eliyle yapılmış tüneller barındırmasıyla dikkat çeker.
- Kaya Mezarları ve Kaya Tünelleri: Hadrianapolis harabeleri içinde ve çevresinde Roma dönemine ait kaya mezarları ve Semail Köyü'nde at nalı şeklinde tonoz biçimli kaya tünelleri bulunmaktadır.
- Hamamlı Köyü Tarihi Hamamları: Eskipazar'ın kültürel dokusunu yansıtan bu tarihi hamamlar, geçmişin izlerini günümüze taşımaktadır.
- İmam Hacı Pınarı Türbesi: Bölgenin manevi değerlerinden biri olan bu türbe, ziyaretçilerin ilgisini çekmektedir.
- Bahattin Gazi Türbesi (Dede Yaylası): Kulat Köyü sınırları içinde bulunan Dede Yaylası'nda yer alan Bahattin Gazi Türbesi, her yıl Temmuz ayının son haftasında anma etkinliklerine ev sahipliği yapar.
Ziyaret İpuçları ve Ulaşım
Karabük Eskipazar'a ulaşım oldukça kolaydır. İlçe, Karabük il merkezine yaklaşık 38 km uzaklıktadır. Ankara'dan Eskipazar'a karayolu ile yaklaşık 103 km'lik bir mesafede ulaşılabilir. Hadrianapolis Antik Kenti'ne ise Eskipazar ilçe merkezinden kısa bir araç yolculuğuyla ulaşmak mümkündür. Antik kentin kalıntıları Budaklar, Büyükyaylalar, Çaylı ve Beytarla köylerini kapsayan geniş bir alana yayılmıştır.
Tarihi mekanları ziyaret ederken rahat ayakkabılar giymeniz, özellikle Hadrianapolis gibi geniş alanlarda yürüyüş yapacağınız için önemlidir. Yaz aylarında şapka ve güneş kremi kullanmayı unutmayın. Bölgedeki kazı çalışmaları devam ettiğinden, bazı alanlar ziyarete kapalı olabilir veya özel izin gerektirebilir. Güncel bilgiler için yerel turizm ofislerinden bilgi almanız tavsiye edilir.
Sonuç
Karabük Eskipazar, antik çağlardan günümüze uzanan zengin tarihiyle keşfedilmeyi bekleyen bir cevherdir. Hadrianapolis Antik Kenti'nin büyüleyici mozaikleri, Kimistene'nin Roma dönemi izleri ve diğer tarihi yapılarıyla Eskipazar, her köşesinde farklı bir hikaye barındırır. Memleketim olarak, bu eşsiz tarihi dokuyu deneyimlemek ve geçmişin derinliklerine yolculuk yapmak isteyen herkesi Karabük Eskipazar'a davet ediyoruz. Bu topraklarda geçireceğiniz her an, tarihin fısıltılarıyla dolu unutulmaz anılara dönüşecektir. Eskipazar'ın sunduğu bu kültürel şöleni kaçırmayın!
